Czym jest układ endo – kannabinoidowy?

Czym jest układ endo – kannabinoidowy?

W jaki sposób konopie wpływają na ludzki organizm? Jakie substancje aktywne uczestniczą w procesie przywracania homeostazy? Zapraszamy do zapoznania się z artykułem, w którym wyjaśniamy, czym jest układ endokannabinoidowyreceptory kannabinoidowe oraz endokannabinoidy.

Czym jest układ endokannabinoidowy?

„Endo” to pierwiastek, który oznacza „wewnątrz”, „wewnętrzny”. Endogenny układ kannabinoidowy uznawany jest za jeden z najważniejszych systemów fizjologicznych „wewnątrz” człowieka, który odpowiada za zdrowie i prawidłową homeostazę organizmu. Endokannabinoidy, czyli kannabinoidy wytwarzane wewnętrznie przez organizm, a także ich receptory znajdują się na całym ciele. Najczęściej spotykane są one jednak w mózgu, narządach, tkankach łącznych, gruczołach i komórkach odpornościowych. Układ endokannabinoidowy wykonuje w tych tkankach rozmaite zadania, zachowując jednak swój cel, czyli utrzymanie stabilnego środowiska wewnętrznego pomimo wahań w środowisku zewnętrznym

Kannabinoidy znajdują się na przecięciu różnych systemów, umożliwiając komunikację i koordynację między różnymi typami komórek. Wspierają one homeostazę organizmu na rozmaitych obszarach. Te substancje aktywne odpowiadają za prawidłową pracę mózgu, wzrok, pracę serca, odpowiednie działanie układu pokarmowego i nerek, a także za stawy i kondycję skóry. Niedostatek odpowiedniej ilości potrzebnych kannabinoidów prowadzić może do zaburzeń na wszystkich tych obszarach. 

Jednym z naturalnych procesów oczyszczających zachodzących w organizmie człowieka jest autofagia, która polega na samotrawieniu, czyli samodzielnym rozkładzie fragmentów komórek. Proces ten zatrzymuje zdrowe komórki i pozwala im zachować równowagę między syntezą, degradacją i późniejszym recyklingiem produktów komórkowych. Równocześnie, autofagia ma śmiertelny wpływ na złośliwe komórki nowotworowe, ponieważ prowadzi do ich „samozjadania”. Eliminacja komórek nowotworowych sprzyja homeostazie i wpływa na funkcjonowanie całego organizmu.

W przypadku urazu, kannabinoidy zmniejszają uwalnianie aktywatorów i substancji uczulających z uszkodzonej tkanki.  Proces ten eliminuje nadmierne pobudzenie i uspakaja pobliskie komórki odpornościowe, aby w konsekwencji zapobiec uwalnianiu substancji prozapalnych. 

Oprócz tego, składniki aktywne zawarte w konopiach powodują reakcję organizmu na środowisko zewnętrzne. Stosowanie kannabinoidów zmienia w pewnym stopniu zachowanie człowieka, wpływając na jego aktywność i kreatywność. Wspierają one także proces uczenia się, pośrednicząc w neurogenezie i plastyczności neuronalnej. Ponowne formatowanie tych starych wzorców jest istotną częścią zdrowia w dynamicznym, zmieniającym się środowisku.

System endokannabinoidowy charakteryzuje się więc odmiennym wpływem na różne typy komórek.

Czym są receptory kannabinoidowe?

Receptory kannabinoidowe znaleźć można na styku poszczególnych układów w organizmie, dzięki czemu możliwa jest komunikacja i koordynacja pomiędzy różnymi typami komórek. 

Receptory znajdują się w całym ciele człowieka osadzone w błonach komórkowych. Uważa się, że są one liczniejsze, niż jakikolwiek inny układ receptorów u człowieka. Gdy receptory kannabinoidowe są odpowiednio stymulowane, zachodzą poprawne procesy fizjologiczne. 

Receptor CB1 znajduje się przede wszystkim w układzie nerwowym, tkankach łącznych, narządach i  gruczołach. CB2 wykrywalne jest natomiast przede wszystkim w układzie odpornościowym i związanych z nim strukturach. Wiele tkanek zawiera jednak zarówno receptory CB1, jak i CB2, jednak każdy z nich powiązany jest z innym działaniem.

Naukowcy zidentyfikowali do tej pory dwa receptory kannabinoidowe, jednak podejrzewają, że w najbliższym możliwe będzie zdefiniowanie trzeciego receptora kannabinoidowego.

Czy ludzki organizm produkuje kannabinoidy? 

Endokannabinoidy to substancje, które ludzkie ciało produkuje naturalnie w celu stymulowania receptorów kannabinoidowych. Pomagają nam one przetrwać w szybko zmieniającym się, coraz bardziej dynamicznym i nieprzyjaznym środowisku.

Dwie najlepiej zbadane endokannabinoidy to anandamid i 2-arachidonoiloglicerol (2-AG). Są to związku aktywne syntetyzowane na żądanie z pochodnych kwasu arachidonowego błony komórkowej. Wykazują one działanie miejscowe i krótki okres przed rozłożeniem przez enzymy hydrolazy amidowej kwasu tłuszczowego (FAAH) i lipazę monoacyloglicerolową (MAGL).

Poza ludzkim organizmem, kannabinoidy produkowane są przede wszystkim przez rośliny konopi oraz w warunkach laboratoryjnych. 

Podsumowanie

Układ endokannabinoidowy zwany jest często pomostem między ciałem a umysłem człowieka, ponieważ oddziałuje on z układem odpornościowym, nerwowym i wszystkimi narządami ciała. Zrozumienie tego systemu jest przedmiotem badań naukowych na całym świecie, jednak obecna wiedza pozwala nam na dostrzeganie mechanizmów wyjaśniających stany świadomości oraz procesy chorobowe zachodzące w organizmie. 

Prowadzone są obecnie rozległe badania naukowe na temat konopi, układu endokannabinowego i oddziaływania receptorów z poszczególnymi kannabinoidami i naturalnego występowania endokannabinoidów w ciele człowieka.